por. Ignacy Harde

Ignacy Harde (ur. 1 lutego 1847 r. w Woli Miłkowskiej k. Warty – zm. 27 października 1940 r. w Inowłodzu) – porucznik Wojska Polskiego, jeden z ostatnich żyjących weteranów powstania styczniowego, ceniony obywatel II RP.

Jako szesnastolatek zgłosił się ochotniczo do oddziałów formowanych w Łodzi. Walczył w zgrupowaniu Edmunda Taczanowskiego, biorąc udział m.in. w bitwie pod Dobrą (24 II 1863) oraz pod Ignacewem, gdzie został ranny. Po upadku zrywu udał się do Poznania, a po amnestii wrócił w rodzinne strony. Ożenił się z Emilią Wapińską; rodzina prowadziła w Łodzi trzy fabryki mebli.

Po odzyskaniu niepodległości został przez władze II RP uznany za żołnierza Wojska Polskiego. Otrzymał stopień porucznika, prawo do stałej pensji oraz do noszenia fioletowego munduru weteranów. Był zapraszany na uroczystości państwowe – m.in. przez prezydenta Ignacego Mościckiego, również na polowania do Spały.

Za zasługi odznaczony m.in. Krzyżem Niepodległości z Mieczami oraz Orderem Odrodzenia Polski. W 1938 r. uczestniczył w obchodach 75. rocznicy wybuchu powstania styczniowego w Warszawie.

Ostatnie lata spędził w majątku rodzinnym w Inowłodzu („Legnica”), który w czasie II wojny światowej stał się schronieniem żołnierzy mjr. „Hubala”. Harde wspierał ich żywnością i końmi. Podczas próby uniknięcia represji doszło do wypadku – upadł z konia i doznał poważnego urazu, co przyczyniło się do pogorszenia stanu zdrowia i śmierci w 1940 r.

Został pochowany w Inowłodzu; jego grób przetrwał do dziś, choć jest zniszczony. Pamięć o nim podtrzymują lokalne społeczności; w łódzkim muzeum przechowywany jest sztandar powstańczy z Białym Orłem i wizerunkiem Matki Boskiej, wiązany z oddziałem, w którym służył.