profil
kpt. Romuald Rajs ps. „Bury” - Dziennik historii
Pod wsią Gajrowskie, powiat giżycki, komunistyczna grupa operacyjna NKWD, UB i KBW w liczbie ok. 1500 ludzi, wsparta przez 2 pojazdy opancerzone, zorganizowała obławę i zaatakowała 3. Wileńską Brygadę Narodowego Zjednoczenia Wojskowego kpt. Romualda Rajsa ps. „Bury”-160 ludzi. W walce poległo około 20 żołnierzy NZW, a trzech dostało się do niewoli.
W Jeleniej Górze funkcjonariusze Urzędu Bezpieczeństwa Publicznego aresztowali kpt. Romualda Rajsa ps. „Bury”, żołnierza Wojska Polskiego, Armii Krajowej, Narodowego Zjednoczenia Wojskowego, szefa Pogotowia Akcji Specjalnej Okręgu Białostockiego NZW, dowódcę 3. Wileńskiej Brygady NZW. Skazany przez komunistyczny sąd na karę śmierci i zamordowany 30.12.1949 roku.
Sąd Warszawski Okręgu Wojskowego na sesji w Olsztynie uchylił w całości wyrok skazujący kpt. Romualda Rajsa ps. „Bury”, który został wydany przez komunistów 1.X.1949r. Ten akt prawny z 15.IX.1995r. nigdy nie został zaskarżony, ani zakwestionowany. Wyrok uniewinniający w sprawie kpt. Romualda Rajsa ps. „Bury” nadal obowiązuje i ma rangę nadrzędną. Niestety w przestrzeni publicznej funkcjonuje ekspertyza, oparta na hipotezach, napisana przez prokuratora nie posiadająca żadnej mocy prawnej.