Profil

gen. Stanisław Sosabowski

Odznaczenia

Order Orła Białego Order Orła Białego Krzyż Walecznych Krzyż Walecznych Krzyż Srebrny Orderu Virtuti Militari Krzyż Srebrny Orderu Virtuti Militari Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Kawalerski Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Komandorski z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Komandorski z Gwiazdą Orderu Odrodzenia Polski Krzyż Niepodległości Krzyż Niepodległości Złoty Krzyż Zasługi Złoty Krzyż Zasługi Złoty Krzyż Zasługi z Mieczami Złoty Krzyż Zasługi z Mieczami

Opis

Generał Stanisław Sosabowski (ur. 8 maja 1892 r. w Stanisławowie) był jednym z najwybitniejszych polskich dowódców II wojny światowej, symbolem odwagi, żołnierskiej rzetelności i bezkompromisowości. Pochodził z rodziny o silnych tradycjach patriotycznych. Jako młody człowiek działał w organizacji „Strzelec”, a w latach 1914–1918 służył w armii austro-węgierskiej, zdobywając doświadczenie frontowe.

Po odzyskaniu przez Polskę niepodległości wstąpił do tworzącego się Wojska Polskiego. Brał udział w wojnie polsko-bolszewickiej, szybko awansując dzięki kompetencjom i zdolnościom organizacyjnym. W okresie międzywojennym pełnił funkcje sztabowe i dowódcze; w 1939 r. dowodził 21 Pułkiem Piechoty „Dzieci Warszawy” i podczas obrony stolicy wykazał się wyjątkową determinacją.

Po kapitulacji Warszawy uniknął niewoli i przedostał się przez Słowację i Węgry do Francji, a następnie do Wielkiej Brytanii. Tam został powołany do tworzenia polskich sił powietrznodesantowych — w efekcie powstała w 1941 r. 1 Samodzielna Brygada Spadochronowa. Sosabowski kładł duży nacisk na wyszkolenie i niezależność formacji, przewidując jej rolę w przyszłych operacjach aliantów.

Najbardziej znanym epizodem jego służby była operacja „Market Garden” we wrześniu 1944 r. — aliancka próba sforsowania Renu i szybkiego wkroczenia do Niemiec. Sosabowski, sceptyczny wobec planu, trafnie oceniał związane z nim ryzyka. Jego brygada została użyta z opóźnieniem i w bardzo trudnych warunkach, a mimo to polscy spadochroniarze walczyli z wielkim poświęceniem pod Arnhem. Po klęsce operacji część brytyjskich dowódców próbowała przerzucić winę na generała, w rezultacie czego został odsunięty od dowodzenia.

Po wojnie, nie mogąc wrócić do komunistycznej Polski, pozostał na emigracji w Wielkiej Brytanii, podejmując prace fizyczne, m.in. w fabryce i magazynach. Nadal działał w środowiskach kombatanckich i cieszył się szacunkiem dawnych żołnierzy. Zmarł 25 września 1967 r. w Londynie i został pochowany w Newark.

Po 1989 r. dokonano pełnej rehabilitacji generała. W 2006 r. został pośmiertnie odznaczony Orderem Orła Białego, a w Arnhem wzniesiono mu pomnik. Dziś pozostaje symbolem wierności żołnierskim zasadom i jednym z najważniejszych polskich dowódców II wojny światowej.

Miejsca pamięci:

Wszystkie »

Dziennik historii

8 Maja 1892 134 lata temu
Urodził się dowódca 1. Samodzielnej Brygady Spadochronowej generał Stanisław Sosabowski.
Zobacz dziennik postaci

Kadry z historii

Wszystkie »

Stanisław Sosabowski