chor. Jan Cholewa

Jan Cholewa (ur. 7 grudnia 1920 w Ustroniu, zm. 1 października 1966 tamże) – chorąży pilot Polskich Sił Powietrznych na Zachodzie, uczestnik II wojny światowej, jeden z najskuteczniejszych polskich lotników bombowych, odznaczony m.in. Krzyżem Srebrnym Orderu Virtuti Militari oraz Distinguished Flying Cross.

W młodości związany z harcerstwem i lotnictwem – ukończył kursy szybowcowe LOPP. Po wybuchu wojny przedostał się przez Rumunię do Francji, a następnie do Wielkiej Brytanii. Przeszedł szkolenie lotnicze i od grudnia 1942 r. służył w 300 Dywizjonie Bombowym „Ziemi Mazowieckiej”. Wykonał 31 lotów bojowych nad terytorium Niemiec i okupowanej Francji.

W 1944 r. dołączył do 1586 Eskadry do Zadań Specjalnych, wykonując niebezpieczne loty z zaopatrzeniem dla Armii Krajowej – m.in. 8 misji nad Warszawę podczas powstania. Łącznie wykonał 110 lotów bojowych – wynik ten osiągnęło jedynie kilku polskich lotników bombowych. Trzecią turę bojową zakończył w lutym 1945 r.

Po wojnie latał w 301 Dywizjonie Transportowym. W 1947 r. wrócił do Polski. Pracował w Zakładach Kuźniczych w Ustroniu jako technik. W okresie stalinizmu był represjonowany przez władze komunistyczne. Rehabilitowany po 1956 r., aktywnie działał w Aeroklubie Bielsko-Bialskim jako instruktor.

Zmarł nagle na zawał serca w wieku 45 lat. Pochowany w Ustroniu. Jego imię nosi ulica w rodzinnej miejscowości, a od 2022 r. w Ustroniu stoi jego pomnik. Prywatnie był mężem Alicji z domu Kruszewskiej, miał dwoje dzieci: Nelly i Karola.