Konstytucja 3 maja

Autorami Konstytucji 3 maja byli Król Stanisław August Poniatowski, Ignacy Potocki i Hugo Kołłątaj. Nie obeszło się bez przeszkód podczas obrad w trakcie których uchwalono Konstytucję. Okazja nadarzyła się 3 Maja 1791 roku, wówczas wielu przeciwników konstytucji nie powróciło jeszcze z Wielkanocnego urlopu. Po siedmiogodzinnych obradach Sejm zatwierdził konstytucję, a król Stanisław August Poniatowski ją podpisał. Twórcy Konstytucji 3 Maja określili ją jako „ostatnią wolę i testament gasnącej Ojczyzny”. Konstytucja wprowadzała trójpodział władzy na ustawodawczą, wykonawczą i sądowniczą. Ograniczała immunitety prawne oraz przywileje szlachty zagrodowej, tak zwanej gołoty. Celem ograniczeń względem szlachty było zapobieżenie możliwości przekupstwa, biednego szlachcica przez agentów obcego państwa. Konstytucja potwierdzała też przywileje mieszczańskie nadane w akcie prawnym z 18 kwietnia 1791 roku. Według tego aktu, mieszczanie mieli prawo do bezpieczeństwa osobistego, posiadania majątków ziemskich, prawo zajmowania stanowisk oficerskich i stanowisk w administracji publicznej a także prawo nabywania szlachectwa. Miasta miały prawo do wysłania na Sejm 24 plenipotentów jako swoich przedstawicieli, którzy mieli głos w sprawach dotyczących miast. Akt ten obejmował pospólstwo opieką prawa i administracji rządowej. Konstytucja 3 maja znosiła takie „narzędzia władzy szlacheckiej” jak liberum veto, konfederacje, sejm skonfederowany oraz ograniczała prawa sejmików ziemskich. W dniu ustanowienia Konstytucji 3 maja przestaje istnieć Rzeczpospolita Obojga Narodów a w jej miejsce zostaje powołana Rzeczpospolita Polska. Zniesiona zostaje też wolna elekcja, która w wieku XVIII w ogóle się nie sprawdziła, jej miejsce zastępuje władza dziedziczna, którą po śmierci Stanisława Augusta Poniatowskiego miał przejąć władca z dynastii Wettynów. Aby czuwać nad bezpieczeństwem wprowadzono stałą armię, której liczebność miała sięgać 100 tysięcy żołnierzy, oraz ustanowiono podatki w wysokości 10% dla szlachty i 20% dla duchowieństwa – gołota, mieszczanie i chłopi byli zwolnieni z płacenia podatku. Katolicyzm został uznany za religię panującą, jednocześnie zapewniono swobodę wyznań, choć apostazja wciąż była uznawana za przestępstwo. Aby Konstytucja była zawsze aktualna co 25 lat miał się zbierać Sejm Konstytucyjny, który miałby prawo zmienić zapisy w konstytucji.
Pokaż więcej

DZIENNIK HISTORII: ZOBACZ WIĘCEJ

6 Października 1788 (236 lat temu)

Dziennik Historii Polski
W Warszawie rozpoczęły się obrady Sejmu, który uchwalił Konstytucję 3 Maja i przeszedł do historii jako Sejm Wielki.

18 Maja 1792 (232 lata temu)

Początek wojny z Rosją w obronie Konstytucji 3 Maja, rosyjskie wojska wkroczyły na teren Rzeczypospolitej.

Miejsca pamięci: ZOBACZ WIĘCEJ

Kadr historii: ZOBACZ WIĘCEJ

DZIENNIK HISTORII POLSKI

20 Kwietnia
1797 (227 lat temu)
Walczący pod Weroną 400 osobowy oddział polskich legionistów pod dowództwem majora Klemensa Liberadzkiego udzielił wsparcia oddziałom francuskim dowodzonym przez generałów Josepha Chabrana i Josepha Lahoza, które walczyły z antyfrancuskimi wojskami powstańczymi majora Ferro.
1873 (151 lat temu)
Urodził się w Siemianowicach Śląskich działacz polityczny, związany z chrześcijańską-demokracją, Górnego Śląska Wojciech Korfanty. Pełnił funkcje komisarza plebiscytowego, przewodził III powstaniu śląskiemu, był posłem na Sejm i wicepremierem w rządzie Witosa.
1887 (137 lat temu)
Na pięcioletnią zsyłkę na Syberię został skazany przez carskie władze Józef Piłsudski.
1910 (114 lat temu)
Urodził się we wsi Łychów w powiecie kraśnickim kpt. Wacław Piotrowski ps. „Cichy”. Był uczestnikiem kampanii wrześniowej z 1939 roku, dowódził oddziałem partyzanckim NSZ na Lubelszczyźnie, który działał w powiecie kraśnickim.
1919 (105 lat temu)
Do Polski przybył pociąg z pierwszymi żołnierzami Armii Hallera. Zostali oni uroczyście powitani na dworcu kolejowym w Ostrowie Wielkopolskim.
1940 (84 lata temu)
Powołana została przez generała Stefana Roweckiego specjalna jednostka sabotażowo-dywersyjna - Związek Odwetu.
1943 (81 lat temu)
Oddział egzekucyjny Armii Krajowej przeprowadził nieudany zamach na dowódcę policji i SS w Krakowie Friedricha Krugera.
1945 (79 lat temu)
Z obozu pracy w Hamburgu zbiegł porucznik Stanisław Kolasiński ps. „Śmiga”. W czasie akcji „Burza” organizator i dowódca oddziału leśnego 2. kompanii 19. pułku piechoty Armii Krajowej. W maju 1945 roku wyjechał do Wielkiej Brytanii, gdzie wstąpił do Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie pod dowództwem brytyjskim.
1945 (79 lat temu)
Zmarł działacz niepodległościowy, żołnierz Legionów Polskich i sybirak Wacław Sieroszewski, był pisarzem i etnografem.
1948 (76 lat temu)
Oddział chor. Witolda Boruckiego ps. „Babinicz”, „Dąb” z Komendy Powiatu „Mściciel” Narodowego Zjednoczenia Wojskowego zajął Krzynowłogę Małą w powiecie przasnyskim. Żołnierze rozbili posterunek MO. Podczas akcji zginął jego komendant.
1956 (68 lat temu)
Po 8 latach od zatrzymania przez funkcjonariuszy Ministerstwa Bezpieczeństwa Publicznego, z komunistycznego więzienia we Wronkach został zwolniony as myśliwski Polskich i Królewskich Sił Powietrznych gen. Stanisław Skalski.
Miejsca pamięci

LICZBA MIEJSC PAMIĘCI

© 2019 -   pamietajskadjestes.pl - Wszelkie prawa zastrzeżone | Ustawienia ciasteczek