Pomnik upamiętniający zamordowanych przez Niemców - Piaski

Autor zdjęć: Tomasz Wroński
Szczegółowe dane:
Kraj:polska
Województwo:Łódzkie
Miejscowość:Piaski
Lokalizacja:ul. Wolności 19

OPIS:

DNIA Z 4 NA 5 WRZEŚNIA 1939r. W TYM MIEJSCU
ZAMORDOWANI ZOSTALI PRZEZ ŻOŁDAKÓW HITLEROWSKICH:
BEDNARCZYK WOJCIECH  LAT 63
KOZA BOLESŁAW  LAT 40
ŁAGIEWKA ELEONORA  LAT 16
MICHOŃ WŁADYSŁAW  LAT 26
PLUTA WOJCIECH  LAT 65
RACHWALIK JÓZEF  LAT 60
RACHWALIK MARIA  LAT 60
RACHWALIK STANISŁAW  LAT 20
SZYDA JAN  LAT 35
SZYDA JAN  LAT 40
SZYDA WŁADYSŁAW  LAT 28
WROŃSKI JAN  LAT 58
WROŃSKA PAULINA  LAT 58
CZEŚĆ ICH PAMIĘCI

W dniu 4 września 1939 r. przez wieś Piaski przechodziły oddziały niemieckie, z których jeden zatrzymał się na noc w pobliżu miejscowości. W późnych godzinach wieczornych żołnierze niemieccy rozpoczęli ostrzał wsi po uprzednim oświetleniu jej specjalnie wystrzelonym ładunkiem. Po zakończeniu ostrzału Niemcy weszli do wsi i przechodząc obok kolejnych zabudowań wyganiali z domów mieszkańców. Część z nich została zmordowana na drodze na oczach rodzin, a niektóre z ofiar dodatkowo przed śmiercią były dotkliwie bite kolbami karabinów. W takich okolicznościach zginęli: Wojciech Bednarczyk, Władysław Szyda s. Adama, Jan Szyda s. Adama, Bolesław Koza, Wojciech Pluta, Jan Szyda s. Michała, Jan Wroński, Władysław Michoń, Józef Rachwalik, Marianna Rachwalik, Stanisław Rachwalik s. Józefa, Paulina Wrońska oraz Eleonora Łągiewka. Dwójce mieszkańców, których sprawcy usiłowali zabić, udało się przeżyć. Jedną z tych osób była Helena Rachwalik. Miała ona wtedy 16 lat. Zwłoki ofiar początkowo pochowane zostały na terenach poszczególnych posesji, a później przeniesiono je na cmentarz w Garnku. W toku prowadzonego śledztwa przez Oddziałową Komisję Ścigania Zbrodni przeciwko Narodowi Polskiemu w Łodzi (oraz jej poprzedniczkę) w zakresie zabójstw 13 Polaków dokonanych w nocy z 4 na 5 września 1939 roku we wsi Piaski przez żołnierzy hitlerowskich nie udało się ustalić tożsamości sprawców mordu. Można jedynie przypuszczać, że dopuścili się jej żołnierze 42 regimentu piechoty z 46 Dywizji Piechoty Wehrmachtu operujący w rejonie Piasków w dniach 4-6 września 1939 r. Śledztwo w zakresie tego zdarzenia prowadzone było za syg. S53/05/Zn i zostało zakończone decyzją z dnia 17 października 2005 roku o umorzeniu postępowania. W 30 rocznicę napaści hitlerowców na Polskę i barbarzyńskiego mordu ludności wsi Piaski, mieszkańcy gromady Garnek złożyli się i ufundowali pamiątkową tablicę, która została zamontowana na budynku wtedy obecnej Szkoły Podstawowej w Piaskach. Na tablicy była informacja, że dnia z 4 na 5 września 1939 roku w tym miejscu zostali zamordowani przez żołdaków hitlerowskich. Cześć ich pamięci. Opiekę nad miejscem upamiętnionym mieli sprawować uczniowie szkoły w Piaskach. Na wniosek kilku osób z rodzin pomordowanych we wrześniu 2010 roku tablica została przeniesiona na zbiorową mogiłę do Kajetanowic. Powodem tego miało być to aby uroczystości rocznicowe były obchodzone wspólnie. Takie rozwiązanie było kontrowersyjne. Dlatego starą tablicę pozostawiono na budynku po byłej szkole a nową tablicę umieszono na zbiorowej mogile w Kajetanowicach. Obecny radny Tomasz Wroński prowadził rozmowy z członkami rodzin pomordowanych i ustalił, że osoby z pozostałych rodzin osób zamordowanych szanują taką wolę aby uroczystości barbarzyńskiego mordu na mieszkańcach wsi Piaski i Kajetanowice były obchodzone wspólnie we wrześniu każdego roku w Kajetanowicach ale żeby płyta pamiątkowa lub kamień pamiątkowy upamiętniający barbarzyński mord Wermachtu na mieszkańcach wsi Piaski w rejonie byłej szkoły pozostał. W związku z powyższym w dniu 25 maja 2017 roku radny Tomasz Wroński złożył wniosek do Wójta Gminy w Gidlach o ustawienie kamienia pamiątkowego wraz z tablicą informacyjną o tym tragicznym dniu. Pamiątkowy kamień został sfinansowany przez Urząd Gminy Gidle, który w 80 rocznice mordu 13 mieszkańców wsi Piaski tj w dniu 5 września 2019 roku został poświęcony przez księdza proboszcza Dariusza Tuczapskiego. Podczas poświęcenia kamienia pamiątkowego obecne były rodziny osób zamordowanych, Wójt Gminy Gidle Pan Lech Bugaj, Przewodniczący Rady Gminy Pan Leszek Kucharski wraz z radnymi, Sekretarz Gminy Gidle Pani Urszula Borowik , radny a jednoczenie sołtys wsi Piaski Pan Tomasz Wroński, sołtys wsi Kajetanowice Pani Renata Musiał, członkowie Rady Sołeckiej wsi Piaski oraz mieszkańcy z miejscowości Piaski i Kajetanowice.

DZIENNIK HISTORII POLSKI

18 Maja
1792 (230 lat temu)
Początek wojny z Rosją w obronie Konstytucji 3 Maja, rosyjskie wojska wkroczyły na teren Rzeczypospolitej.
1809 (213 lat temu)
W czasie wojny polsko-austriackiej wojska polskie zdobyły Sandomierz.
1863 (159 lat temu)
W trakcie powstania styczniowego rozegrała się krwawa bitwa o twierdzę Fraulin we wsi Gołębiów koło Grójca. Wojska generała Władysława Grabowskiego poniosły klęskę w starciu z carską armią generała Mellera Zakomelskiego. Zginęło około 180 Polaków, prawdopodobnie około 30 wzięto do niewoli.
1890 (132 lata temu)
W Siedliszczach urodził się Czesław Niekraszewicz kapitan Wojska Polskiego. W czasie wojny z bolszewikami wykazywał wielką odwagę i zaangażowanie. Następnie pełnił funkcję adiutanta szefa lotnictwa 2 Armii i I Dywizjonu Lotniczego, a po zakończeniu działań wojennych adiutanta 1 Pułku Lotniczego.
1920 (102 lata temu)
Urodził się arcybiskup metropolita krakowski, kardynał Karol Wojtyła. 16 października 1978 roku wybrany został na papieża przyjmując imię Jan Paweł II. Został ogłoszony świętym 27 kwietnia 2014 roku.
1935 (87 lat temu)
Odbyła się ceremonia pogrzebowa na Wawelu marszałka Józefa Piłsudskiego.
1943 (79 lat temu)
Żandarmeria niemiecka przy pomocy jednostek ukraińskich dokonały pacyfikacji wsi Szarajówka na Zamojszczyźnie. Spalono żywcem 59 osób, w tym 30 dzieci. Był to jeden z najokrutniejszych aktów w historii wojennej Polski.
1944 (78 lat temu)
Podczas powrotu z misji nad terytorium Francji, Supermarine Spitfire pilotowany przez Mieczysława Adamka porucznika pilota z 317 Dywizjonu Myśliwskiego „Wileńskiego” został omyłkowo zestrzelony przez brytyjską obronę przeciwlotniczą. Ciało polskiego asa myśliwskiego wyłowiono i pochowano na cmentarzu w Northwood.
1944 (78 lat temu)
Sotnie Ukraińskiej Powstańczej Armii przeprowadziły zmasowane ataki na wsie Dobużek, Dutrów, Lipowiec, Rudka i Tuczapy w powiecie hrubieszowskim. Spalono wiele zabudowań. Źródła mówią o 100 zamordowanych Polakach.
1944 (78 lat temu)
Ruiny klasztoru na Monte Cassino zostały zdobyte przez 2 Korpus Polski, co umożliwiło aliantom przełamanie linii Gustawa i wkroczenie do Rzymu. Podczas walk o wzgórze zginęło 923 polskich żołnierzy, 345 uznano za zaginionych, a 2931 odniosło rany.
1947 (75 lat temu)
Patrol 5 żołnierzy Zdzisława Brońskiego ps. „Uskok” pod dowództwem Walentego Waśkowicza ps. „Strzały” wpadł w zasadzkę zorganizowaną przez UB i KBW pod Zawieprzycami. Podczas walki z komunistami polegli: Jan Belcarz ps. „Dżym”, Czesław Jabłoński ps. „Bąk” i Marian Puchacz ps. „Kubuś”.
2011 (11 lat temu)
W wieku 100 lat zmarła Włada Majewska, wybitna polska dziennikarka radiowa, aktorka, piosenkarka i działaczka emigracyjna, w czasie drugiej wojny światowej żołnierz 10 Brygady Kawalerii Pancernej 1 Dywizji Pancernej.
Miejsca pamięci

LICZBA MIEJSC PAMIĘCI

© 2019 -   pamietajskadjestes.pl - Wszelkie prawa zastrzeżone